Besluit  Gemeenteraad

Aanleiding

Het voorstel van raadslid Bram Peters op de raad van 28 augustus 2025, over het indienen van een projectaanvraag bij het provinciebestuur Vlaams-Brabant voor particuliere waterpreventieve maatregelen

Regelgeving

- Artikel 3 van het huishoudelijk reglement van de gemeenteraad
Gemeenteraadsleden kunnen uiterlijk vijf dagen vóór de vergadering punten aan de agenda van de gemeenteraad toevoegen. Hiertoe bezorgen ze hun toegelicht voorstel van beslissing aan de algemeen directeur, die de voorstellen bezorgt aan de gemeenteraadsvoorzitter. Noch een lid van het college van burgemeester en schepenen, noch het college als orgaan, kan van deze mogelijkheid gebruik maken.
De algemeen directeur deelt de aanvullende agendapunten zoals vastgesteld door de voorzitter van de gemeenteraad de eerstvolgende werkdag via e-mail mee aan de gemeenteraadsleden, samen met de bijbehorende toegelichte voorstellen.
- Artikel 56, §1 van het decreet lokaal bestuur
Het college van burgemeester en schepenen bereidt de beraadslagingen en de besluiten van de gemeenteraad voor.
- Het provinciaal subsidiereglement waterpreventie van 28 maart 2023

Feiten, context en argumentatie

De gemeente Tervuren wordt, net zoals vele andere Vlaamse gemeenten, steeds vaker geconfronteerd met hevige regenbuien en lokale overstromingen ten gevolge van klimaatverandering. Deze wateroverlast brengt risico's met zich mee voor woningen in kwetsbare gebieden. Op basis van de pluviale overstromingskaart (VMM, 2023) kunnen we in Tervuren volgende zones identificeren met woningen waar het overstromingsrisico minstens van het niveau 'middelgrote kans' is. Het gaat telkens om de laagst gelegen delen van volgende straten:

• Maesdellelaan tot en met de hoek van de Ortar de Pauwstraat en de Lindeboomstraat
• Boulangerlaan vanaf het pleintje tot en met de Brusselsesteenweg
• Broekstraat, Tervurenlaan, Oppemstraat tot en met de Wezembeekstraat en Jan Van Boendalelaan
• Reeboklaan, Jachtlaan, Duisburgsesteenweg tot en met Panquin
• Mechelsestraat en de Achterstraat
• Veeweidestraat
• Stationsstraat, Oude Voordelaan en de Herstraat
• Maagdekensdelle
• Dorpsstraat en de Voerhoek en Onze-Lieve-Vrouwstraat
• Edelweisslaan
• 'Laag Moorsel'
• Livingstonelaan
• Molenberglaan

De raad verdaagde het voorstel om een projectaanvraag waterpreventieve maatregelen in te dienen bij de provincie Vlaams-Brabant voor een verder onderzoek over de afstemming met andere maatregelen en over de budgettaire impact, mede in het kader van de opmaak van het meerjarenplan.

De provincie Vlaams-Brabant heeft een subsidiereglement uitgewerkt ter ondersteuning van gemeenten bij projecten die woningen beschermen tegen waterschade als gevolg van overstromingen met individuele waterpreventieve ingrepen. De provinciale subsidie bedraagt 50% van de geraamde kosten met een maximum van 7.500 euro per beschermde woning en een plafond van 75.000 euro per project. Het college kan in een ontwerp van subsidiereglement een subsidiepercentage van 80% voorzien. In dit scenario wordt 40% van de kosten gedragen door de gemeente, 40% door de provincie en 20% door de betrokken burger. De kostprijs van een verplichte waterveiligheidsstudie bedraagt 720 euro per dossier. Deze studie kan worden aangeboden binnen het provinciale raamcontract, bijvoorbeeld kosteloos voor de burger, waarbij de financiering gelijk wordt verdeeld tussen de gemeente en de provincie (elk 50%).
Als de gemeente gebruik wenst te maken van de provinciale subsidies, wordt van de gemeente verwacht dat zij in een eerste fase een projectvoorstel indient, inclusief een afbakening van het projectgebied en een ontwerp van gemeentelijk subsidiereglement. In een tweede fase dient een formele subsidieaanvraag te worden overgemaakt, vergezeld met het door de raad goedgekeurde gemeentelijk subsidiereglement, de overeenkomsten met de betrokken burgers, de waterveiligheidsstudies per gebouw en een gedetailleerde begroting met een onderscheid van de subsidiale en niet-subsidiale kosten. Er zijn momenteel geen beschikbare kredieten voorzien in het meerjarenplan. 

Het college stelt aan de raad voor om de beschikbare budgetten voor ontharding prioritair in te zetten voor collectieve maatregelen, die een grotere en effectievere impact hebben voor een breder aantal inwoners. Daarnaast blijkt dat de gesubsidieerde maatregelen onvoldoende effectief zullen zijn, aangezien er niet voldoende budget is om een gebiedsdekkend effect te realiseren en de verwachte participatiegraad bij particulieren beperkt blijft tot 10 à 20 %.